Podróże to jedyna rzecz
na którą wydajemy pieniądze,
a stajemy się bogatsi.
Przewodnik po WROCŁAWIU i przewodnik górski SUDECKI oraz pilot wycieczek.

Najstarsze witraże w Polsce, w tym witraże ze scenami Bożego Narodzenia oraz wyjątkowe spotkanie w Muzeum Architektury

Przed tegorocznymi Świętami Bożego Narodzenia ponownie odwiedziłem Wrocławskie Muzeum Architektury, które jest jedyną tego typu instytucją w Polsce. Dzięki zgromadzonej tu największej w Polsce kolekcji witraży możemy prześledzić rozwój techniki zdobienia okien, od najstarszego witraża z około 1190 roku, poprzez witraże gotyckie, nowożytne witraże gabinetowe, historyzujące z XIX w., aż po dwudziestowieczne witraże secesyjne i w stylu art deco.

przewodniksudety.pl Ezechiel

 

Najcenniejszymi zabytkami kolekcji architektury średniowiecznej i dla mnie najbardziej emocjonującymi działami, są cztery kwatery witrażowe. Niezwykle rzadkim dziełem, jeśli chodzi o polskie zbiory, jest romański witraż z przedstawieniem proroka Ezechiela, z roku ok. 1190. Jest on najstarszym w Polsce, publicznie dostępnym, witrażem.

Został wykonany przypuszczalnie w północnej Francji lub Nadrenii, a więc w jednym z dwóch czołowych wówczas ośrodków sztuki witrażowej w Europie.

Znaleziony został po II wojnie w sudeckim Mirsku. Możliwe, że witraż chciano przechować w czasie II Wojny Światowej na terenie, bezpiecznych wtedy, Sudetów.

 

 

przewodniksudety.pl Boże Narodzenie 2

 

Wysoką wartość artystyczną mają także trzy czternastowieczne kwatery ze scenami Bożego Narodzenia i Ofiarowania w Świątyni, pochodzące prawdopodobnie z południowych Niemiec. Stanowią one fragment kompozycji wypełniającej pierwotnie jedno duże okno, a przedstawiającej Drzewo Jessego. Odznaczają się bardzo wysokim poziomem wykonania (zastosowanie lazury srebrowej i szkieł powłokowych). Mają zachowane oryginalne średniowieczne listwy ołowiowe, co należy dziś do rzadkości. Te witraże też znaleziono po wojnie w Mirsku.

 

przewodniksudety.pl Olgierd Czerner, dyrektor i założyciel muzeum Architektury 1Boże Narodzenie jest w naszej kulturze czasem spotkań. Ich przedsmak poczułem w Muzeum Architektury, gdzie spotkałem i poznałem pana Olgierda Czernera, który był założycielem muzeum oraz kierował placówką od początku jej istnienia (tj. od roku 1965) do roku 2000. Pan Olgierd Czerner był też głównym konserwator zabytków Wrocławia, a do dzisiaj jest kopalnią wiedzy o mieście.

 

Spotkanie i rozmowa z panem Olgierdem Czernerem, to dla mnie ważne i wyjątkowe wydarzenie.

 

Marcin Socha
Przewodnik Sudecki i pilot wycieczek

 

 

Zdjęcia od góry: 1. witraż przedstawiający św. Ezachiela (ok. 1190 r); 2. witraż ze sceną Bożego Narodzenia (I ćw XIV w); 3. witraż ze sceną Bożego Narodzenia (XIII w); 4. Olgierd Czerner.